Hakan Fidan'dan Müzakere Açıklaması Ani Bir Savaş Tehdidi Yok

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, CNN Türk'te katıldığı canlı yayında açıklamalarda bulundu.

Fidan, İran-ABD arasında Umman'da yürütülen müzakerelere ve Dışişleri Bakanı Erakçi ile yaptığı görüşmeye ilişkin “Bölgede çıkabilecek yeni bir savaşı bölgenin kaldırabilecek hali yok. Olası bir savaşı önlemenin bütün imkanlarını kullanmak istiyoruz” dedi.

“ANİ BİR SAVAŞ TEHDİDİ YOK”

İki tarafla da görüştüklerini söyleyen Hakan Fidan, "Hemen neticeye ulaşılması zor bir konu. Sevindirici husus ise tarafların müzakere konusunda orta bir irade koymuş olmaları. Uzun bir aradan sonra ilk temastan sonra olumlu bir hava ortaya çıkması bizim için önemli. Yaratıcı bir çözüm bulmamız gerekiyor, tarafların çözmeye yönelik bir irade varsa bunu görüyoruz. Şu anda en azından ani bir savaş tehdidi yok gibi duruyor" dedi.

Fidan “İranlılarla nükleer konusunda bir iradeyi gördükten sonra ABD tarafına da söyledik, buradan gidilmesi daha iyi olur diye. Nükleer konu en önemli konu” diye konuştu.

Görüşmelerden nükleer bir çözüm çıkarsa diğer sorunların rahat çözülebileceğini söyleyen Fidan, “Bu kanaati taraflarla paylaşıp bir usul ihlas edelim istedik. ABD biraz baskı unsuru gösterme konusunda bir metot belirliyor. Büyük filoların gönderilmesi, bombardımanların gönderilmesi, stratejik güçlerin kaydırılması, İran'ın sürekli 'füze adetini çoğalttık' demesi her iki tarafın da muhtemel bir saldırının iki taraf için de sıkıntılı olacağına dair ipuçlarını veriyor” diye konuştu.

“BİR SALDIRI FELAKET OLUR, NEREDE DURACAĞI BELLİ OLMAZ”

İran'a yapılacak olası bir saldırıya ilişkin “felaket olur” nitelemesi yapan Hakan Fidan, “Felaketi önlemek için elimizden geleni yapıyoruz. İran büyük bir saldırıya uğraması durumunda karşılık vereceğini söyledi ki bölge ülkelerdeki hedeflere saldırıda var bunun içinde. Bölge ülkelerdeki ABD üstlerine saldırı adı altında enerji alt yapılarının vurulması bölgedeki savaşın yaygınlaşmasını beraberinde getirebilir. O kulvara girince bu işin nerede duracağı belli olmaz. Biz de yanı başındayız. Milli güvenlik ile ilgili yakından takip ettiğimiz konular var, terörle mücadeleyi negatif hale getirebilecek bir senaryoyu istemiyoruz. Savaş büyük dramları ve istikrarsızlaşmayı getirir" dedi.

Bakan Fidan, İran'a yönelik olası hava saldırılarıyla rejimin değişmeyeceğine inandığını söyleyerek, “Ben böyle bir şeyin olabileceğini bir rejim değişikliği olabileceğini düşünmüyorum. Bu boş bir hayal, Şu olabilir: Hükümet, sistem zayıflar, halka hizmet götüremez ve mevcut rejim radikal kararlar alarak belki düzeltmeyi tercih edebilir, dönüşebilir. Rejim değişikliğinin pratikte olabileceğini düşünmüyorum” diye konuştu.

İran'da sorununun rejimin kendisi olmadığını, aldığı kararların ve uyguladığı politikaların olduğunu kaydeden Fidan, “İran rejiminden daha merkezi olan rejimler var. Onlar küresel sıkıntılara yol açmadığı sürece küresel bir şikayette olmuyor. Belki devrimden beri aynı kadroların olması, ülkeyi bir ulus devlet sistematiğinden ziyade devrimi devam ettiren bir örgüt gibi bakmaları ve yönetmeleri sistemik sıkıntıya yol açıyor olabilir" dedi.

SURİYE'DE ENTEGRASYON ÇABALARI

Suriye'de Şam yönetimi ile terör örgütü YPG/SDG arasındaki entegrasyona yönelik anlaşmaya ilişkin Fidan, "Suriye'nin birliği, bütünlüğü, istikrarı adına bu bizim için önemli bir husus. Ancak biraz daha gidilmesi gereken bir mesafe var" ifadelerini kullandı.

Fidan şunları kaydetti:

"Ben büyük ölçüde, YPG’nin işgal ettiği topraklardan çekilmesini ve şu anda Kürt nüfusun yaşadığı bölgelerde esas itibarıyla pozisyon almasını, önceki haritaya göre çok daha sağlıklı bir durum olarak görüyorum. Şu anki tablo iyi bir durumda, yani önceye kıyasla daha iyi. Ama bu durumdan daha da iyi bir noktaya gidilebilir. Sorun alanından ziyade atılması gereken adımlar var. Biliyorsunuz, ulaşılan mutabakat gereği tamamlanması gereken adımlar söz konusu. Bu adımlar her gün, bir şekilde tek tek atılarak belli bir noktaya gidilmeye çalışılıyor. Burada iki tarafta da belli bir güvensizlik var ama bu adımlar atılıp hayata geçtikçe güvenin artacağını düşünüyorum.

Diğer taraftan YPG’nin de kendi içinde tarihî bir dönüşüm yaşaması gerekiyor. Bu tartışmalar şu anda zaten orada yapılıyor. YPG içinde bu tartışmaların olması önemli. Daha gerçekçi, daha Suriyeli; Türkiye’nin ya da Irak’ın güvenliğini tehdit etmeyen, PKK’nın dört ülkedeki Kürt varlığına yönelik eski emellerinin bir parçası olmayan bir yapıya dönüşmeleri gerekiyor. Böyle olursa kimseyi tehdit etmeden, kendi ülkelerindeki Kürtlerin duruşuna ilişkin meşru bir mücadele zemini oluşur."

Fidan “Biz baştan beri Kürtlerin haklarını destekliyoruz. Ahmet Şara’ya da hep bu yönde tavsiyelerde bulunduk. Onun çıkardığı bazı düzenlemeler, başkanlık kararnameleri var. Ama dediğim gibi, bu süreci büyük bir dikkatle takip etmeye devam edeceğiz” diye konuştu.

“BÖLGENİN ŞANSI TÜRKİYE'DEKİ İSTİKRARLI YÖNETİM”

Şam’daki hükümetin bütün vatandaşlara sağladığı hak, eşitlik ve özgürlük ortamının önemli olduğunu belirten Fidan, Türkiye'nin Suriye'deki Kürtlerle ilgili çok büyük hassasiyetleri olduğunu da ifade ederek şunları söyledi:

"Kürtlerin yaşadığı bölgede şu andaki temel psikoloji şu: Şam’la tanışma imkânları çok fazla olmadı. Çünkü uzun süre başka bir iradenin kontrolü altındalardı. Şimdi yavaş yavaş tanışacaklar.

Bizim, yani ülke olarak, devlet olarak başta Cumhurbaşkanımız olmak üzere Suriye’deki Kürtlerle ilgili inanılmaz bir hassasiyetimiz oldu. Ben hatırlıyorum, 2010 yılında MİT Müsteşarıyken, 2011’de henüz Suriye devrimi başlamadan, iç savaş çıkmadan önce, özel temsilci olarak defalarca Beşar Esad’a gittim. Cumhurbaşkanımız o zaman başbakandı. Neden gittik? Birincisi, iç savaşın çıkmasını önlemek için. İkincisi, bu konudaki önerilerimizi anlatmak için. Yani ‘Bakın, şuralardan sorunlar çıkacak. Aman şunu yapın, bunu yapın. Halk bunu bekliyor’ dedik. Bunu anlatırken de Kürtlerle ilgili durumu özellikle vurguladık. Dedik ki ‘Bakın, bunların büyük bir kısmının vatandaşlığı yok. Kendilerini ait hissetmiyorlar. Bu aidiyet duygusunun olmaması çok ciddi sorunlara yol açar. Bu kabul edilebilir bir durum değil.’

Suriye Devlet Başkanı Ahmed Şara ve arkadaşlarının bu konudaki çizgilerini “düzgün” olarak nitelendiren Fidan, "İnşallah bu sayfada Kürtlerin ve Arapların lehine güzel bir şekilde kapanır ve Suriye daha güzel bir geleceğe yol alır" ifadelerini kullandı.

Bakan Fidan "Bölgemizin bir yeryüzü cenneti olmaması için hiçbir neden yok. Bölgenin en büyük şansı Türkiye'de istikrarlı bir yönetimin olması ve Cumhurbaşkanımızın irade makamında bulunması” dedi.