Hala Sultan kimdir? Kıbrıs Hala Sultan

Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu, Mevlid Kandili dolayısıyla 28 Ekim Çarşamba günü Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Lefkoşa Hala Sultan Camisi’nden özel yayın gerçekleştirecek. Bu yayın sebebi ile birçok kişi Hala..

Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu, Mevlid Kandili dolayısıyla 28 Ekim Çarşamba günü Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Lefkoşa Hala Sultan Camisi’nden özel yayın gerçekleştirecek. Bu yayın sebebi ile birçok kişi Hala Sultan’ın kim olduğunu araştırıyor. Hala Sultan kimdir? Ne zaman yaşamıştır?

Kabri Kıbrıs’ın Larnaka şehrindedir.
Osmanlılar Kıbrıs adasını 1570 senesinde fethedince,
Hala Sultan’ın kabri üzerine türbe, yanına cami yaptırdılar.

Hicretin 28. yılında, Hazret-i Osman döneminde
İslam Orduları ilk deniz seferini gemilerle Kıbrıs’a yaptılar.
Bu ilk deniz savaşına, bazı sahabiler ve hanımları da iştirak etmiş ve “Hala Sultan” bu seferde şehit olmuştur.

Peygamberimize yakınlığı sebebiyle Müslümanlar ona hep hürmet etmiştir.
Birinci dünya savaşına kadar buradan geçen Osmanlı gemileri onu top atışı ile selâmlanmıştır.
Kıbrıs’lı Türkler için “Hala Sultan Kabri ve Türbesi” önemli ziyaretgâhlardan biri olmuştur.

Türbe ve Camii,
Güney Kıbrıs’ın liman şehri Larnaka’nın “Memleha” olarak bilinen
“Tuz Gölü”nün kıyısındadır.
Hala Sultan olarak bilinen Ümmü Haram gerçekte peygamberimizin halası değildir.
Peygamberimize büyükannesi Selma tarafından akrabadır
ve sütannesi Halime’nin kızkardeşidir.
Bu nedenle kendisine teyze anlamında “halti” denilirdi, ifade zamanla Türkler arasında “hala”ya çevrilmiştir…
Hala adı buradan gelmektedir..

Hazreti Osman zamanında büyük bir İslam ordusu ve gönüllüleri Trablusşam’dan Kıbrıs’a hareket ettiklerinde,
yaşının hayli ileri olmasına rağmen, kocası ile birlikte Hala Sultan da bu sefere katılır.
Hala Sultan’ın görevi, yaralıları tedavi etmekti.
İslam ordusu Larnaka bölgesinde ilerlerken Cenevizlilerin saldırısına uğrar,
Hala Sultan attan düşer ve boynu kırılarak şehit olur ve oraya defnedilir.

İslam Tarihi bu seferler hakkında şu bilgiyi vermektedir: Müslüman donanmasının ilk hedefi Kıbrıs olmuştur.
Anadolu, Suriye ve Mısır için gerek ticari ve gerekse stratejik bakımdan büyük bir önem taşıyan
Kıbrıs’a 649 yılında ilk sefer yapılmış ve bu sefer neticesinde adanın Müslüman hakimiyetine geçmiştir.

Hala Sultan’ın kabri 1571 yılında Osmanlılar Kıbrıs’ı fethedince bulunmuş ve üzerine bir türbe inşa edilmiştir.
Türbenin çevresine 1795 te şadırvan,
1816’da cami yaptırılmak suretiyle küçük bir külliye oluşmuştur.
Türbenin dışında bir mezar daha vardır bu mezar
Hicaz Kıralı Hüseyin’in Türk olan karısına aittir.

Hala Sultan hakkında çok yaygın olan bir efsane vardır.
Hala Sultan eşi ile Filistin’e gittiklerinde,
bir Yahudi’nin kapısı önünde üç taş görür ve taşları satın alır.
Yahudi, “Taşları ne zaman kaldıracaksınız? ” diye sorunca Hala sultan, “Lazım olduğu zaman” der.
Şehit olduğu zaman bu taşlar Kıbrıs’taki kabri üzerinde görülür.
Yahudi, durumu öğrenip Kıbrıs’a gider ve taşları Hala Sultan’ın kabrinde görünce Müslüman olur.

Hala Sultan Türbesi, Kıbrıs’taki İslam varlığını teşkil etmesi nedeni ile adadaki Türklerin en önemli ziyaret yeri olmuştur.
1959’da onarım geçiren ve içine bir kütüphane yapılan türbe
1963’te Rumlar tarafından tahrip edilmiştir.
Yüzlerce, ziyaretçisi olan bu kutsal yer, günümüzde Rum tarafının insafına terk edilmiştir.
Camiyi ziyaret eden bir Türk gazeteci “Caminin içerisinde namaz kılarken halılardaki toz toprak tanecikleri alnımıza yapışıyor.
Minareye çıkarken merdivenlerdeki güvercin pisliklerini görünce içiniz sızlıyor. “ diye yazmıştır.

İşte “Kıbrıslı Hoca 1920 yıllarından atmışlı yıllara kadar bu türbenin türbedarlığını yapmıştır.
Bu görevden memleketi Ünye’ye döndüğü zaman hemşehrileri ona
“Şeyh Musa”
veya “Kıbrıslı “Hoca” diyerek vefatına kadar sevgi ve saygı gösterdiler.

1964 Yılında hakkın rahmetine kavuştu o vasiyeti üzerine hocası
Yusuf Bahri Taslı Hocanın ayakucuna defnedildi.
Allah rahmet eylesin….

Osman Karahasanoğlu , https://www.antoloji.com/hala-sultan-kimdir-siiri/